کتاب در خدمت و خیانت روشنفکران نوشتهی جلال آل احمد به بررسی مفهوم روشن فکری، پایگاههای طبقاتی آن در ایران و بررسی عملکرد روشنفکران ایرانی پرداخته است.
در خدمت و خیانت روشنفکران کتابی از جلال آل احمد است که در سال 1343 خورشیدی نوشته شد و نخستین بار در سال 1358 خورشیدی منتشر گردید. جلال آل احمد در این کتاب به ذکر مصادیق روشنفکری از لحاظ خودش پرداخته. وی در این راستا، ابتدا پیامبران را در سرلوحه لیست روشنفکران قرار میدهد و در مراتب بعدی، از کسانی همچون سیاوش، شخصیت اساطیری ایران که خونش بیگناه ریخته شد، گئومات، زرتشت، مانی، مزدک، بزرگمهر و خاندان برمکی نام میبرد و بعد در دوره اسلامی هم به شخصیتهایی مثل فردوسی، ابوریحان بیرونی، ابوعلی سینا، ناصر خسرو، خیام، حسن صباح و مولوی اشاره میکند و این لیست را ادامه میدهد تا برسد به سید جمال اسدآبادی، قائم مقام فراهانی و میرزا تقی خان امیرکبیر.